Relieken of relikwieën zijn overblijfselen van een heilige. Het woord reliek komt van het Latijnse woord “reliquiae”. Een reliek is een deel van het lichaam van een heilige, iets van haar of zijn eigendom of een gebruiksvoorwerp van de heilige.
Om relieken te onderscheiden zijn gradaties vastgelegd in relieken van 1e, 2e of 3e graad.Tot de 1e graad behoren relieken van het stoffelijk overschot van een heilige of zalig verklaard persoon, zoals een stukje bot van Sint-Nicolaas. Tot de 2e graad worden gerekend relieken, die voorwerpen zijn geweest van een heilige of zalige. Dit is bijvoorbeeld een deeltje van een kledingstuk van de Heilige Nicolaas. De 3e graad relieken behoren stukjes stoffelijke waar die met de relikwie van de 1e of 2e graad in contact zijn geweest. Dit kan een door Nicolaas aangeraakte medaille zijn.
Het restant van het lichaam van een heilige of zalige is voor gelovigen van belang om er bij te bidden, danken en het te vereren of erdoor worden geholpen. De overtuiging is dat de krachten van de overleden heilige/zalige ook in de overblijfselen aanwezig zijn. Vanaf de 2e eeuw worden relieken vereerd. Een reliek trekt pelgrims aan. Een drukke pelgrimsplaats van Nicolaas is Bari. Het beschikken van een of meer relieken is een commercieel succes door de verkoop van overblijfselen.
Het stoffelijk overschot van de Heilige Nicolaas rust in de crypte van de basiliek te Bari. Van het geraamte van Nicolaas zijn enkele onderdelen op andere plaatsen aanwezigen. Dan is er sprake van verspreiding van de relieken van Sint-Nicolaas. Relikwieën van Nicolaas zijn er onder meer in het Italiaanse Venetië, het Franse Saint-Nicolas-de-Port, het Vlaamse Sint-Niklaas, de Limburgse stad Maastricht, de abdij in het Noord-Hollandse Egmond-Binnen en het Nederlandse Amsterdam. Relieken van de Heilige Nicolaas raken na het overlijden van de bisschop van Myra over de gehele wereld verspreid.
Door het gebeente van Nicolaas te verdelen over meer plaatsen dan enkel in Bari wordt de reikwijdte vergroot van de aanwezigheid van de heilige.
In 1992 wordt een onderzoek gehouden van de beenderen van Nicolaas in Bari en Venetië. Hieruit blijkt dat deze complementair zijn. In Venetië liggen de relieken in de San Nicolo-kerk.
~~~